Operacionet hibride në Evropë në rritje – çfarë të presim në fillim të vitit 2026

Raporti i Paralajmërimit të Hershëm | Mesazhe pro-Kremlinit, Narrativa Mobilizimi dhe Rreziku Hibrid në Evropë dhe Ballkanin Perëndimor. Periudha e Fokusit: 22–28 Dhjetor 2025, me një perspektivë 7–14-ditore paraprake

XHABIR DERALLA

dhe Ekipi i CIVIL-it për Monitorimin e Kërcënimeve Hibride

Në javën e fundit të dhjetorit 2025, ndërsa Evropa kthehet nga vetja gjatë festave dhe diplomacia përqendrohet në përpjekjet e ripërtërira për t’i dhënë fund luftës ruse kundër Ukrainës, diçka tjetër po përshpejtohet në heshtje nëpër kontinent dhe periferinë e tij. Rrjetet që përforcojnë narrativat pro-Kremlinit po e intensifikojnë aktivitetin e tyre, duke shtyrë mesazhe tashmë të njohura me urgjencë të re dhe ngarkesë të re emocionale.

Ukraina prej kohësh paraqitet si e dobët, e korruptuar ose e qeverisur nga “nazistë”. Bashkimi Evropian dhe NATO paraqiten si të shpërbëra, të përçara, hipokrite ose moralisht të rraskapitura. Rusia përsëri paraqitet si viktimë e keqkuptuar. Asgjë nga kjo nuk është e re. Ajo që është e re është koha, koordinimi dhe mënyra se si këto mesazhe gjithnjë e më shumë ndërthuren me gjuhën e mobilizimit, identitetit dhe kërcënimit ekzistencial — dhe më pas lokalizohen me kujdes nëpër narrativat dhe gjuhët kombëtare në mbarë kontinentin.

Kjo nuk ka më të bëjë me bindjen.
Bëhet fjalë për përgatitje.

Në Telegram, veçanërisht brenda ekosistemeve të lidhura me markën @InfoDefense dhe rrjetin e saj më të gjerë, riciklimi i narrativave klasike të Kremlinit merr një ton më të ashpër. Lufta nuk është vetëm e justifikuar; ajo estetizohet dhe normalizohet. Institucionet perëndimore nuk janë vetëm të kritikuara; ato delegjitimohen. Ndërsa shoqëritë nuk janë vetëm të hutuar; ato thirren të “mbrohen”, “të ruhen” dhe “të kundërshtojnë”.

Ky ndryshim është domethënës sepse shënon kalimin nga ndikimi drejt aktivizimit. Nga formësimi i mendimit drejt formësimit të gatishmërisë.

Askund kjo nuk është më e dukshme sesa në Ballkanin Perëndimor. Në Serbi në veçanti, por edhe në Maqedoninë e Veriut dhe vendet fqinje, narrativat gjeopolitike proruse bashkohen me politikën lokale të identitetit — nacionalizmin, pakënaqësitë historike dhe kornizat civilizuese. Këto mesazhe rrallëherë mbeten të kufizuara në kanale margjinale. Ato migrojnë shpejt në mediat digjitale kryesore, në debatet televizive, në faqet e opinionit dhe madje edhe në raportimet e agjencive të lajmeve, shpesh në formë të zbutur ose të kamufluar. Në këtë kuptim, Ballkani Perëndimor shfaqet sërish si poligon testimi dhe si rast demonstrues për efektivitetin e operacioneve hibride ruse të ndikimit. Ky efektivitet mundësohet nga strukturat lokale politike dhe ekonomike të pushtetit dhe kundërshtohet dobët nga shoqëria civile, mediat e pavarura dhe intelektualët kritikë.

Komunitetet e diasporës e përforcojnë më tej këtë qarkullim, duke rishpërndarë narrativa përmes podkasteve, platformave sociale dhe rrjeteve joformale që kapërcejnë kufijtë — duke ndikuar jo vetëm në vendet e tyre të origjinës, por edhe në shoqëritë në të cilat janë të integruara. Në shumë demokraci perëndimore në Evropë dhe më gjerë, përfshirë Kanadanë, Shtetet e Bashkuara të Amerikës dhe Australinë, komunitetet ballkanike të diasporës janë bërë aktorë të rëndësishëm në diskursin publik dhe ekosistemet informative.

Ajo që fillon si dezinformim bëhet bisedë. Ajo që fillon si manipulim bëhet atmosferë.

Pasi narrativat depërtojnë në qarkullimin shoqëror, ato bëhen të disponueshme për përdorim politik. Një dinamikë e ngjashme zhvillohet në të gjithë Evropën Perëndimore, ku partitë dhe mediat e ekstremit të djathtë gjithnjë e më shpesh jehonojnë narrativa që përputhen ngushtë me qëllimet strategjike të Kremlinit. Kundërshtimi i NATO-s dhe BE-së, refuzimi i demokracisë liberale dhe thirrjet për “realizëm”, “paqe” ose “kompromis” – që do të thotë pranimi i kërkesave ruse – bashkohen në një fushë të vetme retorike. Kjo konvergjencë jo gjithmonë kërkon koordinim. Përputhshmëria ideologjike është e mjaftueshme.

Aktorë të ndryshëm, i njëjti efekt.

Ajo që u jep rëndësi të vërtetë këtyre modeleve nuk është vetëm përmbajtja e tyre, por funksioni i tyre. Lufta hibride nuk fillon me tanke. Ajo fillon me kuptim. Ajo funksionon përmes erozionit të besimit, normalizimit të konfliktit dhe turbullimit të kufirit midis së vërtetës dhe kërcënimit. Qëllimi i saj është të destabilizojë shoqëritë nga brenda, nën pragun e luftës së hapur, përmes një kombinimi operacionesh informative, ndërprerjesh kibernetike, veprimesh të fshehta dhe aktorësh përfaqësues.

Komponentët narrativë që tani qarkullojnë me intensitet gjithnjë e më të madh — gjuha e mobilizimit, mosbesimi ndaj institucioneve, nxitësit identitarë — janë pikërisht ata që nevojiten për funksionimin e taktikave hibride. Ata e ulin rezistencën shoqërore. Ata justifikojnë masa të jashtëzakonshme. Ata e bëjnë paqëndrueshmërinë të duket e natyrshme, ndërsa rezistencën — e pakuptimtë.

Kur njerëzit binden se kolapsi është i pashmangshëm, se armiqtë janë kudo dhe se institucionet janë jolegjitime, pothuajse çdo veprim mund të paraqitet si i domosdoshëm.

Ky është rreziku.

Deri më tani, nuk është konfirmuar asnjë operacion hibrid në shkallë të gjerë me karakter fizik të qartë, të përcaktuar dhe publikisht të atribuueshëm. Por periferitë janë aktive. Janë dokumentuar përpjekje për rekrutim përmes Telegramit për detyra të nivelit të ulët, si zbulimi ose sabotazhi. Operacionet kibernetike janë në vazhdim. Hyrjet me dronë dhe shkeljet e hapësirës ajrore janë bërë rutinë në disa vende evropiane, përfshirë rreth infrastrukturës kritike dhe aeroporteve. Sulmi i fundit kibernetik prorusi ndaj sistemeve postare franceze është një shembull se si ndërprerja zhvendoset drejt formave me dukshmëri të ulët dhe mohueshmëri të besueshme.

Qeveritë po reagojnë. Vendosja e sistemeve kundër dronëve në Poloni është një shenjë e dukshme. Por mbrojtja gjithmonë mbetet pas përshtatjes.

Zonat më të ekspozuara janë ato ku ndjeshmëria strategjike përplaset me cenueshmërinë e brendshme: Gjermania, Evropa Qendrore dhe Lindore, Ballkani Perëndimor, shtetet baltike, Moldavia dhe Rumania. Këto janë rajone ku presioni gjeopolitik kryqëzohet me polarizimin politik, stresin institucional dhe afërsinë me konfliktin. Ato janë poligone ideale për testimin e taktikave hibride.

Në ditët dhe javët në vijim, duhet të presim testim të vazhdueshëm dhe përshkallëzim gradual. Më shumë incidente me dronë pranë kufijve dhe infrastrukturës kritike. Më shumë ndërprerje kibernetike të drejtuara ndaj shërbimeve dhe logjistikës. Presion më të madh narrativ, paraqitje më emocionale, më shumë thirrje për “mbrojtje” dhe “ruajtje”. Veprime të dizajnuara jo për pushtimin e territorit, por për rraskapitjen e institucioneve, hutimin e publikut dhe normalizimin e paqëndrueshmërisë.

Ajo që po shohim ende nuk është përshkallëzim.
Është faza para përshkallëzimit.

Narrativat po përshpejtohen. Nxitësit emocionalë po përforcohen. Ekosistemet ekstremiste dhe të huaja të ndikimit po bashkohen. Sinjale operative po shfaqen në periferi. Brezi mbrojtës kundër përshkallëzimit po ngushtohet.

Në një konflikt hibrid, betejat vendimtare shpesh zhvillohen përpara se dikush ta kuptojë se kanë filluar.
Dhe ato zhvillohen në hapësirën midis perceptimit dhe realitetit.